Đây là một câu hook mình nghe được đâu đó sáng nay trong một clip nói chuyện kinh doanh làm giàu. Ý của nó là: những công cụ AI hiện tại đang cho một người khả năng sở hữu cả một “bộ máy vận hành” mà trước đây có khi phải cần cả một đội ngũ, thậm chí cả một gia sản để xây dựng. Rồi thì ở tương lai sắp diễn ra, sẽ có một thế hệ người giàu mới nổi nhờ ứng dụng công cụ này. 

Câu nói này - cùng với hiệu suất làm việc hiện tại, khiến mình dấy nên cảm giác tội lỗi vì mình không giỏi dùng AI.

Vậy mình đã làm việc với cảm giác “tội lỗi” này như thế nào?  

1. Bạn không thể vừa ăn một cái bánh vừa muốn cái bánh ấy còn vẹn nguyên

Và nếu giá trị của một xu hướng thể hiện sớm nhất ở đâu, thì gần như chắc chắn là ở thị trường chứng khoán.

Cơn sốt AI không chỉ nằm ở những công ty trực tiếp làm AI. NVIDIA là ví dụ rõ nhất: nếu lấy cuối năm 2022, trước khi cơn sốt AI thực sự bùng lên, làm mốc thì cổ phiếu này đến nay đã tăng khoảng 9-10 lần. Dòng tiền cũng không chỉ chạy vào những công ty làm chip hay phát triển AI.

Nó lan sang cả một hệ sinh thái phía sau: cloud, data center, điện, lưu trữ, mạng lưới, hệ thống làm mát… Tức là không chỉ những người làm ra AI đang kiếm tiền từ AI. Những người xây nền để AI chạy được cũng đang ở trong cuộc chơi.

Khoảng 2-3 năm trước, mình có cơ hội làm sách cho một công ty công nghệ ở Việt Nam. Cũng từ lúc đó, mình mới có dịp nhìn kỹ hơn vào câu chuyện hạ tầng phía sau AI.

Lúc ấy mình nghe rất nhiều về data center, máy chủ, GPU, điện, hệ thống làm mát, nhân lực... và nhận ra để AI có thể “ảo” như chúng ta đang dùng hôm nay, phía dưới nó là một ngành công nghiệp cần một lượng vốn và tài nguyên khổng lồ.

Và rồi AI trở thành thứ nằm ngay trên chiếc laptop của mình. Dù không hạnh phúc lắm (vì mình thích thời chưa AI hơn), thì cá nhân mình mình cũng được nhờ AI quá nhiều.

Nên mình nhận ra một bài học quan trọng trong kinh doanh ứng vào một con người bình thường như mình đó là: “không thể vừa muốn ăn cái bánh, vừa muốn cái bánh ấy còn vẹn nguyên.”

Không thể vừa hưởng lợi từ công nghệ, vừa mong công nghệ đừng thay đổi cuộc chơi.

2. Cơn sốt này sẽ không qua, mọi chuyện cũng chẳng quá quan trọng

Chúng ta từng có dot-com. Có crypto. Có NFT. Có rất nhiều thứ từng được nói như thể chúng sẽ thay đổi cả thế giới, rồi sau đó giá trị của không ít thứ về gần như bằng 0.

Nên có thể AI cũng sẽ có một giai đoạn điều chỉnh, và đã có một số nhịp điều chỉnh (lại là từ thị trường chứng khoán). Tuy nhiên, mình gần như đã chấp nhận là cơn sốt có thể qua, nhưng thị trường sẽ không quay trở lại như thuở nó chưa từng tồn tại.

Giống như Internet vậy. Sau bong bóng dot-com, Internet không biến mất. Nó chỉ trở thành một phần bình thường của cuộc sống.

Điều này khiến mình nhìn nhận mọi thứ theo hướng tất cả cũng chẳng quan trọng lắm đâu. Những giá trị mà bản thân theo đuổi, những điều mình từng cho là quan trọng, là bất biến, tất cả rồi cũng sẽ dần không còn quan trọng lắm nữa. 

Những dữ liệu này cho mình thấy một góc nhìn khác về sự thay đổi. Mình có thể không thích sự thay đổi ấy. Mình có thể hoài niệm thời trước ấy. Mình có thể thấy tiếc một số thứ đang dần biến mất.

Nhưng mình không thể vừa hưởng lợi từ sự thay đổi, vừa yêu cầu cuộc sống giữ nguyên như cũ.

Cái bánh đã bị ăn mất một miếng rồi.

Thì thôi, ăn tiếp vậy. Lần này mình sẽ thử dùng nĩa!